Jubileji: 20. godišnjica platnih sistema CBBiH

Od 5. januara 2001. godine, kada je tadašnja ABS banka uradila prvu transakciju, do danas izvršeno je više od 622,9 miliona transakcija ukupne vrijednosti preko 1.362 milijarde KM

0
269
Za dvadest godina izvršeno je više od 622,9 miliona platnih transakcija

Petog januara 2021. godine navršava se 20 godina od uspostave platnih sistema Centralne banke Bosne i Hercegovine (CBBiH). Uspostavljanje platnih sistema odvijalo se u okviru reforme platnog prometa koja se smatra jednom od najuspješnijih reformi u Bosni i Hercegovini.
Proces uspostave platnih sistema CBBiH podrazumijevao je potpunu transformaciju obavljanja unutrašnjeg platnog prometa u Bosni i Hercegovini, odnosno prenošenje platnog prometa iz zavoda za platni promet na komercijalne banke, čime su zavodi za platni promet prestali da postoje.
Naime, konsenzusom svih relevantnih institucija u BiH, odlučeno je da se provede reforma platnog prometa u cilju povećanja konkurentnosti, efikasnosti, brzine obavljanja transakcija i smanjenja troškova. Reforma je podrazumijevala da nosioci platnog prometa, umjesto zavoda, budu komercijalne banke s dozvolama za obavljanje poslova platnog prometa i CBBiH, čija je obaveza bila uspostavljanje platnih i obračunskih sistema koji će omogućavati tok transakcije.

Centralna banka BiH: Novi platni sistem je donio višestruke prednosti

Reforma je postigla svoj cilj i omogućila je ubrzani razvoj bankarskog tržišta i širenje ponude bankarskih usluga za krajnje korisnike, od kojih mnoge bez ove reforme ne bi bile ni moguće. Novi platni sistem je sa sobom donio višestruke prednosti.
Brzinu – svaka transakcija između bilo koje dvije komercijalne banke na teritoriji Bosne i Hercegovine završava se u realnom vremenu ili u okviru istog radnog dana.
Pouzdanost – od 5. januara 2001. godine, kada je tadašnja ABS banka uradila prvu transakciju, do danas izvršeno je više od 622,9 miliona transakcija ukupne vrijednosti preko 1.362 milijarde KM. Čak i u periodima stanja prirodne nesreće, poput poplava u 2014. godini ili aktuelne pandemije virusa COVID-19, platni sistemi su funkcionisali bez zastoja i problema.
Jačanje finansijske discipline – U okviru razvoja platnih sistema tokom godina uvedene su i dodatne funkcionalnosti, poput platforme za međubankarsko tržište novca, sistema poravnanja međunarodnih plaćanja s Republikom Srbijom, Centralni registar kredita pravnih i fizičkih lica i Jedinstveni registar računa poslovnih subjekata. Postojanje registara je omogućilo jačanje finansijske discipline, smanjenje mogućnosti prevara te je dalo značajan doprinos ispunjavanju obaveza BiH na aktivnostima sprečavanja pranja novca i finansiranja terorizma.
Od prvog radnog dana u okviru platnih sistema uspješno i stabilno funkcionišu sistem bruto poravnanja u realnom vremenu (BPRV) – za plaćanja preko 10.000 KM i žirokliring sistem za transakcije u iznosu jednakom ili manjem od 10.000 KM. Tokom godina, sistem se kontinuirano dograđuje radi ispunjavanja svih neophodnih tehnoloških i sigurnosnih standarda, a najveći iskorak je napravljen u 2019. godini kada je žirokliring sistem usklađen s načinom rada u Evropskoj uniji te je na taj način stvorena pretpostavka za bržu integraciju platnih sistema CBBiH i učesnika u EU tokove, saopćeno je iz CBBiH.
Centralna banka BiH ovom prilikom izražava posebnu zahvalnost Američkoj agenciji za međunarodni razvoj (USAID) koja je bila ključni partner u uspostavi platnih sistema te pomogla i uspostavu registara u CBBiH.

OSTAVITE KOMENTAR

Please enter your comment!
Please enter your name here